When the enemy is disguised as a friend

Crete, May 17, 2013

When the enemy is disguised as a friend
by Michael Finn

On the night of May 15^th, death showed its cruel face to 11 year-old  Nikita Onishchenko, disguised as a 20 year-old animator from the Netherlands, who was working at the same hotel resort, in the island of Crete.
Nikita, although been savagely stabbed multiple times by his attacker, managed to escape death, fighting for his life. Nikita confronted his would-be, killer, for stealing his laptop and mobile phone.
Historically, Crete is known for its hospitality, with the Cretan people taking great pride in welcoming guests and making them feel like part of the family.  Hotel guest protection is taken very seriously, as guests deserve nothing but the best.
Terribly, as Europe’s austerity measures force standards to drop in every area, many tour operators have cut costs by employing unqualified and questionable persons, who would never be hired in Greece, and forcing many Greek, (and other), hotel- resorts to use them as entertainers and such. Little Nikita Onishchenko, is the victim of such practices, since this happened at the start of the tourist season, as the attacker had not displayed his criminal behavior up to that tragic moment. 
In a twist of irony, just three days ago, the Greek Prime Minister, Mr. Samaras, emphasized to all Government ministers, to take every measure necessary to provide for our tourist guests a truly positive memorable experience.
As I write this article, I have talked with the people of Crete and the sentiment is the same: feelings of sadness for little Nikita and his family, but also embarrassment and anger for the actions of a foreign criminal who took advantage of this beautiful island. Crete was, is, and will remain a safe place.
 The people of Crete wish little Nikita a full recovery, and to the Onishchenko family, here and in Russia, may God be with you during these difficult times.
Justice must be served so this never happens to anyone else.

Michael Finn is a freelancer, living in Crete.
1MichaelFinn@twitter.com   finnmike@ymail.com

ΕΛ.ΑΣ. Μεταξύ “Σκύλας και Χάρυβδης”

 Αναμφίβολα η χειρότερη δουλειά στην Ελλάδα είναι του αστυνομικού. (όπου αστυνομικός, βλ. και ειδικούς φρουρούς, ΜΑΤ, ομάδες Ζ & Δ, κτλ)  Σε απλές καθημερινές συνθήκες, οι περισσότεροι πολίτες σε κοιτούν με μισό μάτι, η νεολαία σε μισεί και σε φωνάζει "μπάτσο, γουρούνι, δολοφόνε, κ.α.", και κανείς δεν νιώθει άνετα στην παρουσία σου. Στίς στιγμές που ο απλός πολίτις σ'έχει ανάγκη, δεν θα είναι για καλό. Από μια απλή μήνυση ή για διατάραξη της κοινής ησυχίας, μέχρι ένοπλες ληστείες και φόνους, ποτέ δεν ξέρεις τι θα βρεθεί στον δρόμο σου. Στό κάλεσμα απο μιά ληστεία ή κλοπή, εισπράττεις την δυστυχία, την απογοήτευση αλλά και την οργή του θύματος: "Γιατί αργήσατε τόσο?", "Είστε άχρηστοι, μας έχουν ρημάξει εδώ πέρα" και "Μόνο για να φυλάτε τους πολιτικούς είστε".
Δυστυχώς, αυτοί οι χαρακτηρισμοί, πολλές φορές δεν απέχουν απο την πραγματικότητα. Αρκετοί ένστολοι κάνουν κατάχρηση της θέσης τους, ενισχύοντας την καχυποψία του κόσμου. Η αστυνομική βία, τα σκάνδαλα, η αδιαφάνεια στον τρόπο λειτουργίας της ΕΛ.ΑΣ. μετατοπίζει την αόρατη γραμή μεταξύ νομίμου-παράνομου. Η έλλειψη εκπαίδευσης, η έλλειψη σε βασικά εργαλεία της δουλειάς, όπως: αξιόπιστα αλεξίσφαιρα, οπλισμός, περιπολικά, καύσιμα και άλλα πολλά δεν βοηθά να αισθάνεσαι υπεροχή στόν πόλεμο κατά της εγκληματικότητας. Όμως το πιο σοβαρό είναι η ανυπαρξία νομοθετικού πλαισίου για να γνωρίζει ο κάθε αστυνομικός τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα του. Τα πολιτικά παιχνίδια μεταξύ κυβερνήσεων και αντιπολίτευσης, του συνδικαλισμού που έχει εισχωρήσει στην αστυνομία, δημιουργούν απίστευτο φόβο στους ανθρώπους που διάλεξαν να μας φυλάνε, απλούστατα γιατί κανείς δεν φυλά αυτούς. Έτσι είναι όλοι μια κλίκα όπου οι κανόνες είναι ομερτά, "μην δώσεις συνάδελφο".
Το υπηρεσιακό όπλο είναι ο εφιάλτης για πολλούς αστυνόμους, καθώς αν το χρησιμοποιήσουν θα βρεθούν μπλεγμένοι ή νεκροί, αν δεν το χρησιμοποιήσουν θα δώσουν την ευκαιρία να ξεφύγουν οι κακοποίοι κτλ.
Θα σας παρουσιάσω δύο προσεγγύσεις στην χρήση υπηρεσιακών όπλων, η πρώτη απο δικιά μου εμπειρία
1.) ΗΠΑ 1988 Στα πλαίσια της μιας εργασίας μου, ήταν απαραίτητη η εκπαίδευση και η οπλοφορία.  H εκπαίδευση μου έγινε απο αστυνομικούς του Miami και κρατικούς υπαλλήλους. Εκτός απο την πρακτική εξάσκηση, τα σημαντικότερα που μου επέβαλλαν ήταν: α) ΠΑΝΤΑ θα φοράς μέσα απο το κουστούμι αλεξίσφαιρο, και θα κάνεις ότι χρειαστεί για να πάς στο σπίτι σου το βράδυ. β) ΠΟΤΕ δεν θα βγάλεις το όπλο παρά μόνο για να το χρησιμοποιήσεις. γ) ΔΕΝ θα χρησιμοποιήσεις ΠΟΤΕ το όπλο για εκφοβισμό, θα το χρησιμοποιήσεις μόνο αν η ζωή σου ή η ζωή άλλων βρίσκεται σε κίνδυνο* δ) ΑΝ είναι αναγκαίο να πυροβολήσεις θα πλήξεις την απειλή έτσι ώστε να πάψει να είναι απειλή, δηλαδή σφαίρες στον κορμό έως να σωριαστεί και να λήξει ο κίνδυνος. (Δεν σας κρύβω πως ανεπίσημα, οι εντολές ήταν "καλύτερα αυτός νεκρός παρά εσύ")
*Στό σημείο αυτό να ξεκαθαρίσω την λέξη "κίνδυνο" σύμφωνα με την Αμερικάνικη νομοθεσία της εποχής: Επίθεση απο κάποιον/αν που αγνοεί κάθε προειδοποίηση, με τη ζωή βρισκεται σε κίνδυνο ή κινδυνο σοβαρής σωματικής βλάβης. Αν πχ κάποιος με μεγάλη μυική δύναμη έρχεται να σε σπάσει στο ξύλο δηλ. να προκαλέσει σοβαρή σωματική βλάβη, έχεις το δικαίωμα να πυροβολήσεις.
2.) Ελλάδα Σαντορίνη, 2008: Στό θέαμα του φονιά με το κεφάλι της γυναίκας του στο ένα χέρι και το κουζινομάχαιρο στο άλλο, η απειρία των αστυνομικών ήταν τέτοια που αντί να τον ακινητοποιήσουν πάση θυσία, έθεσαν εαυτούς σε κίνδυνο, αλλά και άλλους (δυο γυναίκες σε μηχανάκι, και μια απο σφαίρα αστυνόμου που πυροβόλησε στον δρόμο για εκφοβισμό) Ρεζίλι επικών διαστάσεων!
Ο λόγος που γράφω για όλα αυτά είναι το πρόσφατο θλιβερό συμβάν με τον άτυχο θάνατο της 25χρονης Κατερίνας, απο τα βλήματα των κακοποιών, προχθές το βράδυ. Όταν τέσσερα (4) περιπολικά καταδιώκουν ένα αυτοκίνητο ΠΡΕΠΕΙ να κάνουν τα πάντα για να καταστρέψουν την διαφυγή των φονιάδων. Καλώντας ενισχυσεις με τον ασύρματο, στείνοντας μπλόκα, να κάνουν ότι χρειαζόταν για να ακινητοποιήσουν τους φυγάδες. Τέσσερα περιπολικά έχασαν ένα αυτοκίνητο, δηλαδή η ΕΛ.ΑΣ είναι απροετοίμαστη για τέτοια (ακραία, ναι) περιστατικά.
Φταίνε οι αστυνομικοί? ίσως λίγο, (αλλά ο κανόνας είναι να τελειώσεις την βάρδια σου ζωντανός, και έτσι πρέπει), φταίει το Υπουργείο? ΝΑΙ.
Φταίει η κυβέρνηση? ΒΕΒΑΙΩΣ!! Φταίει ΌΛΟ το πολιτικό μας σύστημα? ΣΙΓΟΥΡΑ γιατί όσο αλληλοσπαράζονται για να αποδώσουν ευθύνες, (που κανείς δεν θέλει-ΑΡΑ ΕΙΝΑΙ ΟΛΟΙ ΑΝΕΥΘΥΝΟΙ), ο μπάτσος δεν έχει ιδέα στό τι πρέπει να κάνει, και έτσι κάνει σφάλματα τα οποία κοστίζουν ανθρώπινες ζωές. Άρα καλύτερα σκουπιδιάρης παρά μπάτσος, χίλιες φορές!!
Έτσι, οι Έλληνες αστυνομικοί είναι Damned if you do, Damned if you don't, και όποιος κατάλαβε...
Michael Finn

ΤΗΣ ΠΡΑΣΙΝΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΑ STRESS TEST

Ο τίτλος που επέλεξα περιέχει δύο όρους που συναντάμε καθημερινά πλέον σε  δελτία ειδήσεων, έντυπο τύπο και internet. Ο όρος stress test  (δοκιμασία κοπώσεως)  έχει μπει στο λεξιλόγιο μας με την υπογραφή του μνημονίου και αναφέρεται στο τραπεζικό σύστημα. Για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και την Πράσινη Ανάπτυξη, ΑΚΟΥΜΕ εδώ και πολλά χρόνια. Είναι άστοχη αυτή η σύνδεση του τραπεζικού συστήματος με το περιβάλλον?  Ασφαλώς και όχι, καθώς τα προγράμματα πράσινης ανάπτυξης και εξοικονόμησης ενέργειας (θα) συνοδεύονται από χαμηλότοκα δάνεια. Μέσω του τραπεζικού συστήματος είναι ο τρόπος που δίδονται αυτά τα δάνεια, για παράδειγμα.  Οι διαστάσεις τόσο σε οικονομικό όσο και πολιτικό επίπεδο είναι τεράστιες και κρύβουν τόσες πολλές πτυχές που πάνε πίσω αρκετά χρόνια.

Έχουν ειπωθεί τόσα για την Πράσινη Ανάπτυξη από ειδικούς, επιστήμονες, οργανώσεις. Παράλληλα όμως χρησιμοποιείται στην χώρα μας από τα πολιτικά κόμματα για κάθε μορφής χειραγώγησης των πολιτών, πάντα προσφέροντας ψεύτικες ελπίδες και ψεύτικες υποσχέσεις. Χρησιμοποιώντας την αναδρομική εξέταση ας πάμε πίσω στα τέλη της δεκαετίας του ’90 όταν και αναλάβαμε την διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004. Η τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, δήλωνε ξανά και ξανά για τις περιβαλλοντικές καινοτομίες που θα είχαν οι Ελληνικοί Ο.Α. του 2004 και συγκεκριμένα ο τότε Υπουργός Εξωτερικών, κ. Παπανδρέου, μιλούσε  για το πρώτο «πράσινο» Ολυμπιακό Χωριό στην ιστορία του θεσμού καθώς ήταν και ο αρμόδιος υπουργός για την διεκδίκηση των Ο.Α.. Όλοι θυμόμαστε την καθυστέρηση και δυστυχώς την προχειρότητα των έργων. Ο Πρόεδρος της ΔΟΕ το 1997 είχε κάνει την εξής δήλωση: “Οι Ολυμπιακοί Αγώνες μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης για φιλοπεριβαλλοντικές δράσεις που σκοπεύουν πολύ πέραν της συγκυρίας και αφορούν την αθλητική κοινότητα στο σύνολο της”.  Τα σημαντικά πορίσματα της Greenpeace  για τους Ο.Α. του Sydney το 2000, αγνοήθηκαν παντελώς. Ο ερχομός της Νέας Δημοκρατίας πριν τους Αγώνες του 2004, όχι μόνο δεν άλλαξε τίποτα,  αλλά έμεινε πιστή στην ίδια αδράνεια της προηγούμενης κυβέρνησης. Τα αποτελέσματα τα ζούμε και τα γνωρίζουμε βλέποντας την αποσύνθεση των έργων, Ο απολογισμός κόστους-οφέλους τραγικός (Cost-benefit analysis). Το 2009 ήταν άλλο ένα deja-vu αλλαγής κυβέρνησης με υποσχέσεις για νέες θέσεις εργασίας μέσω της Πράσινης Ανάπτυξης και το γνώριμο πια μπλά-μπλά,

Ας έρθουμε στο σήμερα, Άγιος Νικόλαος Κρήτης, Ιούλιος 2010. Τι έχει αλλάξει? Το ΦΠΑ ανέβηκε 4%, τα τιμολόγια της ΔΕΗ γονατίζουν τους περισσότερους. Όσοι ήλπιζαν να επωφεληθούν τοποθετώντας φωτοβολταικά στις στέγες ατύχησαν. Ο νόμος ΥΠΕΧΩΔΕ 29107/07-07-09, ΦΕΚ 344/ΑΑΠ 20-07-09 ψηφίστηκε αλλά τι με αυτό? Βλέπετε, η Κρήτη είναι ένα από τα μη διασυνδεδεμένα νησιά, έτσι μέχρι και ΟΤΑΝ ΘΑ καθοριστεί πόση ισχύς μπορεί να εγκατασταθεί στο νησί, το θέμα έχει «παγώσει». Άλλο πρόβλημα αποτελεί και το θέμα της αδειοδότησης που χρειάζεται σήμερα τέσσερα (4) χρόνια περίπου για να εκδοθεί, ως τόσο η κυβέρνηση έχει δεσμευτεί να μειώσει σε 12 με 14 μήνες. Αξίζει να σημειώσουμε πως οι εξαγγελίες της κυβέρνησης για το Επιχειρησιακό πρόγραμμα «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» στον άξονα προτεραιότητας 2 για Πράσινες Υποδομές 2010, και Πράσινη Επιχείρηση 2010 (με συνολικό προϋπολογισμό 30.000.000 έκαστη) φαίνεται να έχει «παγώσει», όπως και τα προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας σε κτίρια χτισμένα πριν από το 1980 (πχ αλλαγή κουφωμάτων κτλ.).  

Όπως ανέφερα στην εισαγωγή του άρθρου, ο όρος Stress Test (δοκιμασία αντοχής) δεν μου ήταν κάτι γνώριμο, ως τόσο, αυτός ο όρος έκανε την εμφάνιση του στα Ελληνικά ΜΜΕ μετά από την ψήφιση του μνημονίου και αφορά το τραπεζικό σύστημα. Γνώριζα για την διεξαγωγή των δοκιμασιών αυτών σε Αμερικανικές τράπεζες, όμως λόγω των διαφορών των οικονομιών μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ, (παράδειγμα, οι φούσκες των στεγαστικών δανείων) κ.α. δεν συνειδητοποίησα πως ήταν απλώς θέμα χρόνου να γίνουν και στην ΕΕ. Με την Ελληνική οικονομία να είναι στο κατώφλι της πτώχευσης, και όλη την Ευρωζώνη να βρίσκεται σε κίνδυνο, ήρθε με μαθηματική ακρίβεια η ώρα να «δοκιμαστούν» τα Ευρωπαϊκά τραπεζικά ιδρύματα. Δηλαδή να πειστούν οι επενδυτές και οι αγορές πως οι Ευρωπαϊκές τράπεζες έχουν τα επαρκή κεφάλαια για να ανταπεξέλθουν σε προσομοιώσεις ύφεσης, πχ με 3-4%  πτώση του ΑΕΠ και εκτίναξη της ανεργίας.

Σε ότι αφορά την Ελλάδα, και συγκεκριμένα το Ελληνικό τραπεζικό σύστημα, (το οποίο ενισχύθηκε με 28 δις επί ΝΔ και άλλα 10 δις από την νέα κυβέρνηση!!) οι ανησυχίες βρίσκονταν εκτός συνόρων όπως μας δείχνει μια μελέτη της Credit Suisse με ημερομηνία 10-02-2010, όπου αναφέρεται πως μόλις το 30% του χρέους βρίσκεται σε Ελληνικές τράπεζες-ένας πανίσχυρος λόγος που δεν επέτρεψαν την πτώχευση ως λύση-, καθώς και την έλλειψη κατοχής τοξικών προϊόντων. Ενδιαφέρον παρουσιάζει αυτό το πόρισμα που από τον Φεβρουάριο του 2010 κάνει την επισήμανση για την ΑΤΕ.

Αυτό που πραγματικά αξίζει να αναφέρω είναι το πόρισμα του ΔΝΤ το όποιο συντάχθηκε 30-06-2009, (GREECE- IMF Article IV Consultation) όπου ΜΑΖΙ με την Τράπεζα της Ελλάδας (βλ. Προβόπουλος) έγιναν διαβουλεύσεις για την οικονομική κατάσταση της χώρας καθώς και Stress Test εστιάζοντας σε τέσσερεις παραμέτρους:

   1) ΠΙΣΤΟΛΗΠΤΙΚΑ ΡΙΣΚΑ  (credit risk)

   2) ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ (cross border risk)

   3) ΑΒΕΒΑΙΟΤΗΤΑ ΑΓΟΡΩΝ (market risk)

   4) ΡΙΣΚΑ ΡΕΥΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ (liquidation risk)

Είναι φανερό ότι ο φόβος βρίσκεται στις τράπεζες που και έχουν εξαγοράσει Ελληνικές και σε αυτές που έχουν το υπόλοιπο 70% του χρέους μας δηλαδή Γαλλικές και Γερμανικές τράπεζες κυρίως. Πχ. Η Εμπορική μέλος της Credit Agricole, η Γενική μέλος της Societe Generale και το 10% της EFG Eurobank να ανήκει στην Deuschebank. Κοιτάζοντας τα νούμερα έχουμε την Γαλλία να κατέχει το 32% του χρέους μας, η Γερμανία το 19%, η Ολλανδία 5% και η υπόλοιπη Ευρωζώνη το 16%. Έτσι φίλοι μου τα Stress test είναι για άλλους που έπαιξαν και παίζουν στην πλάτη μας άσχημα παιχνίδια. Τώρα πια όμως δυστυχώς καλούμαστε να χορέψουμε στον δικό τους σκοπό

Το τραγικό βρίσκεται στο ότι άπαντες γνώριζαν  (όλο το πολιτικό μας σύστημα) για τις δυσκολίες της Ελλάδας σε όλα τα επίπεδα με ορισμένους να οδηγούν την χώρα από ποσοστό ανάπτυξης +4.00% το 2008, στο -2.50% για το 2010, και άλλοι να αυτοχαρακτηρίζονται ως «σωτήρες» της Ελλάδας από την πτώχευση ( που δεν θα γινόταν όπως είδαμε), αρπάζοντας όμως την ευκαιρία να κάνουν την ζωή μας ανυπόφορη με μέτρα που χαρακτηρίζονται από παγκόσμια κοινότητα ως υπερβολικά σκληρά.

Γιατί το λέω αυτό, θα πείτε. Όσοι διάβασαν το πρώτο μου άρθρο ίσως να θυμούνται  τον δείκτη Gini Coefficient,(Corrado Gini), που εκφράζει την άνιση αναδιανομή του πλούτου (μέτρηση στατιστικής διασποράς). Για την Ελλάδα ο δείκτης αυτός είναι στο 34,3, ο υψηλότερος στην Ευρωζώνη. Άρα η διανομή του πλούτου βρίσκεται στα ίδια χέρια. Η ελπίδα για παράδειγμα, να βάλω φωτοβολταικά στο σπίτι μου δεν έχει πιθανότητες αφού δεν πρόκειται για μεγαλοεπένδυση όπου ορισμένοι θα έκαναν τα αδύνατα δυνατά για να βγάλουν και το «κάτι τις». Με το πακέτο στήριξης του ΔΝΤ-ΕΕ-ΕΚΤ το έλλειμμα μας θα φτάσει το 150 του ΑΕΠ μας μέχρι το 2014. Απαισιόδοξος? Όχι γιατί δεν τα λέω εγώ, είναι απλώς τα πορίσματα που εξηγούσαν όλα αυτά που έγιναν, γίνονται και θα συνεχίσουν να γίνονται, γιατί  κανείς δεν τόλμησε να τα πει ξεκάθαρα στον Ελληνικό λαό.! Οι Έλληνες του εξωτερικού συχνά χαρακτηρίζονται ως GAP= Greek and Proud, δηλαδή Έλληνες και υπερήφανοι. Δυστυχώς τα τελευταία χρόνια όλοι οι εκπρόσωποι μας ανεξαρτήτου κόμματος μόνο περήφανους δεν μας κάνουν. Μπορείτε να βρείτε τα στοιχεία που περιέχει το άρθρο στις πηγές που αναφέρω. Μέχρι την επόμενη φόρα, να είστε όλοι καλά.

 Michael Finn (posted about two years ago)

Πηγές: www.imf.org, www.economist.com, Financial Times, Reuters, Κέντρο Εξυπηρέτησης Πολιτών, Υπουργείο Περιβάλλοντος Ενέργειας Κλιματικής Αλλαγής. 

Μια ματιά στα άδυτα των χρηματιστηρίων

Τουλάχιστον μια φορά την ημέρα θα δούμε στα δελτία ειδήσεων εικόνες από το Αμερικανικό Χρηματιστήριο στην Wall Street, χρηματιστές να αγοράζουν, να πωλούν, σε φρενήρεις ρυθμούς, Εικόνες που μοιάζουν με αρένα μονομάχων, για το ποιος θα επιβιώσει, και ποιος θα χάσει. Όμως στην πραγματικότητα, το μεγαλύτερο μέρος των συναλλαγών γίνεται από  ηλεκτρονικούς υπολογιστές ρομπότ, τόσο τελειοποιημένους, που αγοράζουν και πωλούν ταυτόχρονα, χιλιάδες διαφορετικά χρεόγραφα, σε λιγότερο από ένα ανοιγόκλείσμα των ματιών.  Οι «υπέρ-υπολογιστές» -που μόνοι τους αποφασίζουν τι θα αγοράσουν και τι θα πουλήσουν-  έχουν σχεδιαστεί από ιδιοφυείς μαθηματικούς, και λειτουργούν με προγράμματα ύψιστης μυστικότητας, 

Ο όρος είναι για τα προγράμματα αυτά είναι «συναλλαγές υψηλής συχνότητας» (High Frequency Trading), τα οποία έχουν εμφανιστεί στην Wall Street τα τελευταία χρόνια. Οι περισσότεροι άνθρωποι εκτός του χρηματιστηρίου γνωρίζουν  πολύ λίγα, για το θέμα αυτό. Ως τόσο, η Επιτροπή Κινητών Αξιών και Συναλλάγματος, (Securities Exchange Commission), και μέλη του Κογκρέσου  έχουν αρχίσει έρευνες για τη χρησιμότητα, τους πιθανούς κινδύνους, και την υποψία ότι μερικοί άνθρωποι μπορούν με τους υπέρ-υπολογιστές να χειραγωγήσουν τις αγορές

Εδώ και 150 χρόνια, η αρένα του χρηματιστηρίου της Νέας Υόρκης, (NYSE), ήταν το κέντρο του οικονομικού κόσμου, η οικονομική μηχανή που βοήθησε την αμερικανική επιχειρηματικότητα να αυξήσει το κεφάλαιο και να δημιουργήσει εργασίες. Σήμερα αποτελεί τo δημοφιλές ορόσημο της Wall Street, και τo τηλεοπτικό σκηνικό για τους δημοσιογράφους που αναμεταδίδουν τις οικονομικές ειδήσεις. Όμως λιγότερο από 30 τοις εκατό των εμπορικών συναλλαγών διευθύνονται από εκεί τώρα. Οι ειδικοί, ο θόρυβος του πατώματος αντικαθίστανται από την ταχύτητα και την ήρεμη αποδοτικότητα των υπολογιστών, και η δράση έχει κινηθεί αλλού.

 Υπάρχουν τώρα περισσότερα από 80 εναλλακτικά εμπορικά συστήματα γύρω από τη χώρα, συν δύο ολοκαίνουργια ηλεκτρονικά χρηματιστήρια, λεγόμενα (Electronic Communications Networks) που οι περισσότεροι από μας, μάλλον δεν γνωρίζαμε :το BATS (Best Alternative Trading System) και το Direct Edge.

Από το 2009 η ΒATS Exchange, Inc και η Direct Edge,.μοιράζονται την τρίτη θέση στις χρηματιστηριακές παγκοσμίως, πίσω από NYSE και NASDAQ, έκαστη με συναλλαγές 1.5 δις μετοχών ημερησίως. Οι εταιρίες ανήκουν σε τραπεζικούς κολοσσούς όπως: Goldman Sachs, Barkley’s, Credit-Swiss, JP Morgan, που βασίζονται στην απίστευτη ταχύτητα των υπολογιστών στις συναλλαγές τους.

Ο Manoj Narang της Tradeworx, που επίσης χρησιμοποιεί Η/Υ για HFT συναλλαγές, αναφέρει πως έχουν φτάσει στα 40 εκ. συναλλαγές ημερησίως και προσθέτει:  " Ο παράγοντας άνθρωπος δεν απασχολείται πια στις εμπορικές συναλλαγές επειδή είναι πάρα πολύ αργός για να κάνει εμπόριο στα είδη ευκαιριών που  προσπαθούμε να εκμεταλλευτούμε.

 Πρέπει να “αρπάξουμε” ευκαιρίες που διαρκούν μόνο για κλάσματα του ενός δευτερολέπτου."

Για να καταλάβουμε σε τι ταχύτητες λειτουργούν αυτές οι πλατφόρμες, ο Larry Lilbowitz, επικεφαλής του New York Stock Exchange (NYSE), εξηγεί πως οι υπολογιστές τους λειτουργούν σε  χρόνο 65 μικροδευτερολέπτων.  

Πιο αναλυτικά: 1 χιλιοστό του δευτερολέπτου = 1000 μικροδευτερόλεπτα.

Η αλγοριθμική συναλλαγών μέσω του HFT, με τις ποσοτικές αναλύσεις  λειτουργούν ασταμάτητα και δεν επηρεάζονται από τον ανθρώπινο παράγοντα, όπως πχ την ανθρώπινη ανάγκη για ένα διάλλειμα για φαγητό, ή την χαμηλή απόδοση ενός υπαλλήλου λόγω ασθένειας, η προσωπικού προβλήματος.

Οι υπέρ-υπολογιστές «κλειδώνουν» σε νομισματικές   διαφοροποιήσεις, όπως τα δεκαδικά ενός cent. Όταν όμως οι συναλλαγές αυτές είναι 1,5 δις, τα ποσά που αθροίζονται είναι τεράστια, συχνά ίσα με τον προϋπολογισμό μιας μικρής χώρας. Επίσης με το Trend Trading, (συναλλαγές βασισμένες σε τάσεις της αγοράς), παίζονται ποσά υπέρ των μετοχών μιας εταιρίας, ενώ παράλληλα ποντάρουν και κατά, με αποτέλεσμα ορισμένες εταιρίες να  έχουν εξασφαλισμένο το κέρδος τους.

Άλλος ανησυχητικός τρόπος συναλλαγών είναι η πρόσβαση χορηγίας, (Sponsored  access), που δίνει την δυνατότητα σε επενδυτές να προσπελάσουν τον μεσάζοντα, μέσω συμφωνίας με την εταιρία που προσφέρει την αλγοριθμική πλατφόρμα, γιατί επιτρέπει την πλήρη ανωνυμία στις συναλλαγές. Η Αμερικανική επιτροπή κεφαλαιαγοράς προσπαθεί να απαγορέψει την πρακτική, ως τόσο, οι τέσσερεις μεγαλύτεροι χρηματοπιστωτικοί οίκοι NYSE, Nasdaq, Bats Global Markets, Direct Edge Holdings, Inc., έχουν ζητήσει την αναβολή της απαγόρευσης.

Με την εξέλιξη του διαδικτύου, έχουν εξελιχθεί και οι τρόποι Αγοράς Συναλλάγματος, (FOREX), καθώς η αγορά συναλλάγματος είναι μοναδική λόγω του τεράστιου όγκου των εμπορικών συναλλαγών με ημερήσιο τζίρο που φτάνει τα 3 τρις δολάρια. Σημαντικός παράγοντας είναι ότι οι συναλλαγές γίνονται καθόλο  το 24ώρο εκτός Σαββάτου και Κυριακής. Το 70-90% των συναλλαγών είναι κερδοσκοπικής φύσης, με τους αντισταθμιστές (hedgers), να έχουν την δυνατότητα να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα, συντρίβοντας κεντρικές τράπεζες διαφόρων κρατών. Παρόλο που η αγορά συναλλάγματος δεν είναι μέρος των χρηματιστηριακών συναλλαγών, αποφάσισα να το συμπεριλάβω γιατί και εδώ οι υπολογιστές έχουν τον πρωταγωνιστικό ρόλο, σε μια περίοδο που ολόκληρος ο πλανήτης βιώνει την οικονομική κρίση.

Οι μηχανές πλέον καθορίζουν και διαμορφώνουν πολλά που αφορούν την καθημερινότητα μας, το παρόν και το μέλλον μας, σε κλάσματα δευτερολέπτου που χρειάζεται ο αλγόριθμος να αποφασίσει πχ αν είναι επικερδές η όχι, να αγοράσει η να πουλήσει την επένδυση με έναν κωδικό  που αντιστοιχεί στο μέρος που λέγεται Ελλάδα.         

Michael Finn Originally posted March 2011

Πηγές: CBS News, Reuters, Wall Street Journal